Als het over onderwijs voor onze kinderen gaat willen wij dan als ouders te veel? Ik heb jaren lang gestreden om mijn kinderen binnen de muren van een school te houden. Ik heb mij er altijd over verbaasd dat dit zo ging, maar ik geloof niet dat ik te veeleisend was.

zondag 2 februari 2020

De geldverslindende industrie die Onderwijs heet

Onze ministers hebben een daadkrachtig bericht aan de Tweede Kamer geschreven. Het aantal thuiszitters stijgt alleen maar, na vijf jaar passend onderwijs. Maar de komende zes maanden moet daar even gauw verandering in komen. De eindsprint noemen de ministers het.
Wat kunnen de ministers anders dan weer een hele reeks beloftes doen? We gaan het zus doen en zo. En dan gaat het straks heus beter.
De ministers begrijpen echter niet hoe het kan dat er meer thuiszittende kinderen terug naar school worden geleid maar het aantal thuiszitters toch stijgt. Toch is de verklaring heel simpel.

Maar die verklaring is ook, hoewel simpel, toch een lang verhaal dat met de jaren is gegroeid. Laat ik bij het begin beginnen.

Kijk: de overheid richtte speciaal onderwijs in voor kinderen die speciaal onderwijs nodig hadden. We zijn nou eenmaal niet allemaal hetzelfde. Sommige kinderen groeien een beetje anders. Sommige kinderen groeien heel erg anders.
Het speciaal onderwijs kreeg vervolgens zoveel voorwaarden opgelegd voor wat betreft het tempo en de eindresultaten dat er na verloop van tijd alleen kinderen terecht konden die daaraan konden voldoen. Daardoor verschoof de doelgroep. Kinderen die echt speciaal onderwijs nodig hadden, konden ook niet meer aan de voorwaarden voor het speciaal onderwijs voldoen en vielen dus daar ook uit. Op reguliere scholen werd door de toenemende controlehonger van de overheid de werkdruk intussen steeds groter. Kinderen die vroeger met wat extra aandacht het regulier onderwijs konden volgen werden verwezen naar het speciaal onderwijs. Het speciaal onderwijs groeide en ging alleen kinderen toelaten die een bijdrage zouden leveren aan hun resultaten. De kinderen die een bedreiging vormde voor het eindresultaat kieperde er aan de andere kant uit. Het aantal thuiszitters nam toe.

De overheid greep in. We kregen de wet op de expertisecentra, de rugzakjeswet. Deze wet had als primair doel het aantal leerlingen in het speciaal onderwijs terug te dringen.
Leerlingen die een verwijzing hadden voor het speciaal onderwijs konden nu met wat extra geld -de rugzak- voor begeleiding in het regulier onderwijs terecht. Dat was heel fijn voor scholen, dat extra geld. Er werden echter geen concessies gedaan aan de eisen die de overheid stelde aan -de eindresultaten van- het onderwijs. Kinderen die vroeger met wat extra aandacht gewoon in het regulier onderwijs terecht konden kregen nu ineens dankzij de uitstekende administratie van de scholen een rugzak vol extra geld mee naar school. Het kostte de belastingbetaler miljoenen. De kinderen die niet aan de voorwaarden van het onderwijs konden voldoen, werden echter nog steeds naar het speciaal onderwijs verwezen. Kinderen die niet aan de voorwaarden van het speciaal onderwijs konden voldoen vielen ook daar nog steeds uit. Het aantal leerlingen in het speciaal onderwijs groeide nog steeds. Het aantal thuiszitters ook. Het kostte allemaal alleen nu nog veel meer.

De rugzakjeswet bracht dus niet de oplossing. Toen kwam de Wet passend onderwijs. Het geld dat beschikbaar was voor de rugzakjes bleef in totale omvang beschikbaar voor passend onderwijs. Het werd echter nu in z'n geheel op de bankrekening gestort van de nieuw in te richten samenwerkingsverbanden van schoolbesturen. Nu was het helemaal feest. Kon je met de rugzakjeswet als assertieve moeder nog eisen stellen aan het soort begeleiding dat je kind nodig had, met de nieuwe wet was dat echt voorbij. De eisen aan de eindresultaten werden nog een stukje zwaarder. Denk erom scholen! Wel je best doen hoor! Maar dan heb je het als school wel helemaal voor het zeggen.
De werkdruk werd een beetje meer, de klassen groter, het lerarentekort nijpend en de scholen rijker.
Aangezien de eisen aan de eindresultaten hetzelfde zo niet zwaarder werden vielen dezelfde kinderen nog steeds uit. De kinderen die het voorheen net wel redden, redden het nu ook niet meer. Het speciaal onderwijs moest nu echt een soort einddiploma's gaan afleveren. En wie wil er nu niet excellent genoemd worden? Weg met de risico leerlingen werd het motto.

Hoe zit het nu met die mededeling van de minister? Er worden meer kinderen terug geleid naar school dankzij passend onderwijs maar het aantal thuiszitters stijgt. Hoe kan dat?
Dat komt omdat er voor de groep kinderen waar het allemaal om zou moeten draaien, de kinderen die niet in het onderwijssysteem passen, al die jaren niets is veranderd. Onze overheid manoeuvreert met al die maatregelen, zonder zich dat misschien zelf te realiseren alleen maar binnen de groep leerlingen die eigenlijk gewoon naar school kan. De groeiende groep thuiszitters zijn de aanleiding voor het ongenoegen maar de maatregelen raken alleen aan de groep kinderen waar niet echt wat mee is. De kinderen die nu worden terug geleid naar school is die groep die het voorheen net wel redde en toen net niet meer en nu dankzij weer een bak geld, net wel.
De scholen slokken het geld op over de rug van de kinderen die er op deze manier nooit bij zullen horen. Aan hen wordt geen tijd en geen geld verspild. En de overheid blijft maar betalen. Zonder te weten waaraan in vredesnaam.
Aan de geldverslindende industrie die onderwijs heet.




zondag 26 januari 2020

Het gebroken hart syndroom

Vorige week maandag, 20 januari, zat ik als boze ouder met een hele club andere boze ouders in de gele schoolbus om meer dan 700 verhalen van ouders af te leveren bij de onderwijsinspectie in Utrecht.

Mijn kinderen zijn weliswaar volwassen maar mijn strijd blijft dezelfde. Het schooltje Acato heeft enkel slachtoffers van het systeem als haar leerlingen. Wekelijks wordt ik gebeld door wanhopige ouders van kinderen die niet meer naar school gaan. Afgelopen week was het een moeder van een veertienjarig meisje en een moeder van een zesjarig kind. De week ervoor waren het drie telefoontjes als ik het mij goed herinner. 'Kunt u iets voor mij doen? Ik weet niet meer waar ik heen moet!' Ik heb ze allemaal naar de enquete van de Boze Ouders doorverwezen. Vertel je verhaal!

Voor hén zat ik in de bus.

Het was fijn, zo met ouders onder elkaar. Het geeft steun om te ervaren dat je niet alleen bent met je wanhoop.
In de bus kwam ik er ook achter dat ik geen goed beeld had van de huidige situatie. Mijn haren rezen te berge van de verhalen die ik hoorde. In mijn boek, de Acato Affaire, schreef ik dat er niets veranderd is sinds de tijd dat ik vocht om mijn kinderen binnen de muren van een school te houden. Dat klopt niet. Er is wel degelijk iets veranderd. De strijd is voor ouders veel en veel zwaarder geworden. Ik kon nog met hulp van consulenten en klachtenprocedures mijn zoon lang genoeg op school houden zodat hij aan het eindexamen deel kon nemen. Die tijd is echt voorbij. De methoden die nu worden gehanteerd om van kinderen af te komen zijn hard en meedogenloos.

In het nauw gedreven scholen die kampen met lerarentekorten, onder druk gezet worden door de overheid om aantoonbare resultaten te boeken en aan de andere kant ouders die terecht het passend onderwijs opeisen, zetten de verhoudingen op scherp.
Intussen kost het hele circus de belastingbetaler steeds meer geld en waar dat geld allemaal blijft kunnen we alleen maar naar gissen. Niet bij onze kinderen in ieder geval. Dat weten we zeker. Het aantal thuiszitters neemt toe. De trukendozen om kinderen te verstoppen ook.

In de bus vertelde een moeder mij over een syndroom waar ik nog nooit van gehoord had. Het kan optreden bij stress of verdriet. Ik ben zelf trouwens ook eens in allerijl door mijn kinderen naar het ziekenhuis gebracht omdat mijn handen ineens in een kramp naar binnen stonden. De oorzaak bleek hyperventilatie. Dat kwam ook vanwege de stress natuurlijk. Ik moest beter op mijn ademhaling letten, zei de dokter. Vertel dat de minister, dacht ik bij mijzelf.
Deze moeder kreeg een veel ergere reactie door de stress en de zorgen om haar kinderen. Zij kreeg het gebroken hart syndroom.

Ik heb het opgezocht: bij veel stress of verdriet komen er stresshormonen in het bloed en die kunnen een deel van het hart, de linker kamer, in een kramp brengen. Eigenlijk moet die kamer het zuurstofrijke bloed door het lichaam pompen maar dat gebeurt dan onvoldoende. En daar kun je net zo beroerd van worden als van een hartinfarct. Dit verschijnsel komt normaal gesproken alleen voor bij oudere vrouwen, maar dit was echt een jonge moeder.

Moet je nagaan... Hier hebben moeders in Nederland dus last van. Deze moeders zien het, net als de andere moeders van Nederland, als hun taak om hun kinderen op te voeden en groot te brengen tot volwassenen die hun brood kunnen verdienen. Daarbij ondervinden ze zoveel tegenwerking dat ze uiteindelijk thuis op de bank komen te zitten met letterlijk een gebroken hart.

Tegen die tijd is het bedrijf of de baan al aan de strijd opgeofferd, want het kind van de rekening zit ook thuis en het enig wat de ouders nog overblijft is te proberen om, ondanks het sociale isolement waaraan op den duur het hele gezin ten onder gaat, het voor het kind thuis nog een beetje leuk te maken. In een wanhopige poging om toch onderwijs van de grond te krijgen huren de ouders dan maar zelf een leraar. Soms geeft een gemeente daarvoor wat aalmoezen op voorwaarde dat ze ophouden met zeuren. Soms niet. En dan wordt de hele spaarpot eraan uitgegeven. Spaargeld wat eigenlijk bedoeld was voor die droom die iedereen natuurlijk heeft. Maar die deze mensen niet gegund is.

Het schoolgeld dat de overheid voor ieder kind reserveert verdwijnt intussen in een schoolkas. Het schoolgeld van deze kinderen ook. Geen haan die er naar kraait.

De overheid heeft geen ideeën meer. Lerarentekorten, overspánnen leraren, hele rijke schoolbesturen, miljoenen op de plank bij de samenwerkingsverbanden en geen mens die nog voor het vak kiest. Wat is hier mis gegaan?

Het ziet ernaar uit dat ook onze samenleving last heeft van dat gebroken hart syndroom. Onze overheid zit overduidelijk in een kramp. De kinderen zullen blijven komen, het zuurstofrijke bloed van onze samenleving waarvan een deel de samenleving nooit zal bereiken.

De linkerkamer van het hart van de samenleving vult zich, langzaam maar zeker ...  tot die barst.